wat vooraf ging: 
(Groot was mijn verbazing dan ook toen ik onlangs werd benaderd voor een gastregisseurschap bij theatergroep Bondage Amour. De vaste regisseur van het gezelschap, Luther Damstra, zat te rebirthen op Rottumerplaat.....) 

Leuk theatertje was het, de thuishaven van Bondage Amour. Je zat als publiek lekker dicht op het speelvlak. Dat moest een feest zijn om op de eerste rij dertig centimeter van de zwetende zak van Diederik Blaman te zitten. Was net iets waar je zin in moest hebben. Ik had het hele gezelschap bij elkaar gevraagd om kennis te maken. Leek me wel zo netjes. Even aan elkaar snuffelen. Verschillende acteurs van Bondage Amour hadden in het verleden al eens aangegeven dat “geen regisseur hun nog wat kon leren”. Een prikkelende gedachte. Ha, daar waren ze. De gebruikelijke alcoholhoofden. In geen bedrijfstak wordt zoveel gezopen als bij het toneel. Piere Bokma bestaat voor 98% uit zijn achternaam. Godskolere wat waren ze lelijk, zelfs met de kleren aan.Een lugubere gedachte dat deze verzameling korzakov patiënten iedere avond uit de kleren gingen om met het hoofd in de nek wat teksten de declameren. Ik stelde me netjes voor. Slappe toneelhandjes allemaal. Ik nam zo regisseur mogelijk een lekker los standje aan en stak mijn verhaal af. 

“Ok, mensen, ik ben Nico Dijkshoorn, en jullie hebben me gevraagd of ik ‘Duistere Verlichting’ wil regisseren. Ik heb zeg maar geen enkele ervaring for whatever maar ik loop ook wel eens in mijn blote reet door het huis dus dat moet niet al te moeilijk zijn, hahaha. Ok, wie is die actrice met die uitgebeten streep grijs haar boven haar muts. Steek je vinger maar op. Ja, jongens, ik ga gewoon zeggen waar het op staat. Van mij mogen jullie dat hele toneel schrobben met je voorhuid maar we gaan nu ook gewoon eens een beetje er bij acteren. Ac-teren!! Onthouden. Wie is die grijze streep. Aaaah, goed moet je horen, kom eens hier. Doe jij voor mij eens een brutale dasspeld na. Inleven. Ja, nee, houd je kleren maar aan. Jij, ik en dan die dasspeld. Kom maar, laat maar zien. Nu” 

Dat hakte er goed in. Bewust greep ik terug naar een speeltechniek uit de jaren 70. Lopen met een brutaal knietje, je bent een ontevreden boom, ja laat ze maar hangen die takken, dat soort onzin. Ze verdienden even niet beter, Amour. Ik keek naar Hetty, De andere acteurs keken geboeid toe. Ze deed iets wapperends met haar armen en haar hoofd bewoog vreemd heen en weer. Deze gek probeerde werkelijk zo goed mogelijk een dasspeld na te doen. “Ok, jongens, ging ik verder. Kleed  je maar uit. We gaan de eerste scène doornemen, waarin de hoofdpersoon, Callictus de Tweede er achter komt dat zijn jongste zoon is verdronken in een trog vol wijn. Ik wil daar een volks element in brengen. Het is te erudiet, te nostalgisch ook. Ik wil het in een hedendaags Amsterdam perspectief plaatsen. Hier hebben jullie de tekst. Ok, kleden jullie je snel uit, gaan we aan de gang, hè lekker, toneel maken, wat jullie!!!” 

De tekst. Samen met Jos, mijn vriend van het toneel, hadden we schaterend van het lachen vellen vol dialoog geschreven. De kunst van het weglaten, de kolere!!! Hele blocnotes hadden we volgeschreven. De scène die we nu ging oefenen sprong er echt uit, vonden we. Die wilde ik wel eens echt gespeeld zien door die putbilletje van Bondage Amour. We hadden getracht om in zo proleterig mogelijk Amsterdams de klassieke onheilscène uit te schrijven. Was goed gelukt, maar konden deze alcoholfetisjisten het ook brengen, dat was spannend.

Daar stonden ze met zijn allen om me heen. “Ok, we lopen hem even door. Anja, jij  bent Antodius, Bram, jij bent Gallictus. Hetty, speel jij de trog vol wijn. Goed, ok, laat het horen. Ik nam de houding ‘hand onder kin’ aan.Daar gingen ze aan de gang met mijn waanzintekst.  

“De teer, krijg nou de pleuris, wie ligt daar nou met zijn dikke reet in die kut trog’ opende Anja. “Wie ze togus is dat nou, krijg nou de fuk, welk lijertje ligt er met zijn dikke kop in me trog, aaahhh, fukkerdefuk , dat heb ik, gaan ze in mijn trog hangen, nou dan heb je een slechte aan Gallictus hoor, daar krijgt ie goed de schijt van”

“Ho ho” riep ik. “Prima. Anja, probeer er iets meer gevoel in te leggen. Dus bij fukkerdefuk, probeer het echt te menen. Haal het maar ergens vandaan, maakt mij niet uit waarvandaan, als ik het maar voel, begrijp je, ok, nog een keer.” 

Daar gingen ze weer.  Ik vermaakte me prima. Dit konden wel eens heel prettige weken worden. Achter me deed Hetty een trog vol wijn na.  

(lees maandag het vervolg) 

Doordevil  

Nu ook: De Verzamelde Kritieken